Wat is DNS?

Heb je je ooit afgevraagd wat er precies gebeurt op het moment dat je een webadres in je browser typt en op enter drukt? Binnen een fractie van een seconde verschijnt de juiste website op je scherm. Achter de schermen werkt er een complex maar fascinerend systeem om dit mogelijk te maken: het Domain Name System, oftewel DNS.

Je kunt DNS het best vergelijken met het telefoonboek van het internet. Mensen zijn goed in het onthouden van namen, zoals jelmoo-studio.nl, maar computers communiceren via cijferreeksen, de zogenoemde IP-adressen (bijvoorbeeld 192.168.1.1). DNS slaat de brug tussen deze twee werelden. Het vertaalt de leesbare URL die jij intypt naar het IP-adres dat de computer nodig heeft om de juiste server te vinden.

In dit artikel leggen we je precies uit wat DNS is, hoe het werkt en waarom het cruciaal is voor de bereikbaarheid en snelheid van je website. Of je nu een ondernemer bent die zijn online zichtbaarheid wil vergroten of gewoon benieuwd bent naar de techniek: hier vind je de antwoorden in begrijpelijke taal.

Hoe werkt DNS in de praktijk?

Het internet is een gigantisch netwerk van computers die allemaal met elkaar verbonden zijn. Om ervoor te zorgen dat je bij de juiste ‘voordeur’ uitkomt, heeft elke server een uniek IP-adres. Omdat het onmogelijk is om al die nummers te onthouden, gebruiken we domeinnamen.

Wanneer jij een adres intypt, start er een razendsnel proces:

1. De aanvraag: Je browser vraagt: “Welk IP-adres hoort bij deze domeinnaam?”
2. De zoektocht: Als het adres niet recent bezocht is (en dus niet in het geheugen of de cache staat), gaat de vraag het internet op naar de juiste DNS-server.
3. Het antwoord: De server vindt het bijbehorende IP-adres en stuurt dit terug naar je browser.
4. De verbinding: Je browser maakt verbinding met de website en de pagina laadt.

Dit klinkt als een lange weg, maar in de praktijk duurt dit vaak slechts enkele milliseconden. Een snelle DNS-afhandeling is essentieel; trage DNS kan er namelijk voor zorgen dat je website langzaam aanvoelt, wat negatief is voor je LCP (Largest Contentful Paint) scores en gebruiksvriendelijkheid.

Wat is een DNS server?

Een DNS server is de computer die de database beheert met alle publieke domeinnamen en hun bijbehorende IP-adressen. Er zijn eigenlijk verschillende soorten servers die samenwerken om jouw aanvraag te beantwoorden:

• DNS Resolver: Dit is vaak de server van je internetprovider (ISP). Deze server ontvangt de vraag van jouw computer en gaat op zoek naar het antwoord.
• Root Nameserver: Dit is de startplek van de zoektocht. Deze server weet niet direct het antwoord, maar wel waar hij verder moet zoeken (bijvoorbeeld naar alle .nl-domeinen).
• TLD Nameserver: Deze beheert specifieke extensies, zoals .com of .nl.
• Authoritative Nameserver: Dit is de eindbestemming. Deze server heeft de definitieve informatie over het specifieke domein dat je zoekt.

Bij Jelmoo Studio zorgen we er bij technische inrichting altijd voor dat deze instellingen optimaal staan. Een hapering in een DNS-server kan er namelijk voor zorgen dat een website of webshop tijdelijk onbereikbaar is, iets wat je natuurlijk wilt voorkomen.

Wat is een DNS record?

Binnen de instellingen van een domeinnaam vind je de DNS records. Dit zijn de specifieke regels die vertellen wat er met verkeer naar dat domein moet gebeuren. Zie het als de instructies in het telefoonboek: “Voor bellen ga naar nummer X, voor faxen naar nummer Y”.

De meest voorkomende DNS records zijn:

• A-record: Koppelt de domeinnaam aan een IPv4-adres (het standaard IP-adres). Dit is de basis zorgt ervoor dat je website zichtbaar is.
• AAAA-record: Doet hetzelfde, maar dan voor het nieuwere IPv6-protocol.
• CNAME-record: Verwijst een domeinnaam door naar een andere domeinnaam (een alias).
• MX-record: Cruciaal voor e-mail. Dit record vertelt naar welke mailserver e-mails verstuurd moeten worden.
• TXT-record: Wordt vaak gebruikt voor verificatie (bijvoorbeeld om aan Google te bewijzen dat jij de eigenaar bent) of voor e-mailbeveiliging (SPF/DKIM).

Ga je een nieuwe website laten maken of verhuis je je diensten? Dan moeten deze records vaak aangepast worden. Een klein typefoutje hier kan betekenen dat je website offline gaat of je mail niet meer aankomt. Precisie is dus vereist.

Wat is mijn DNS en kan ik dit wijzigen?

Veel mensen vragen zich af: “Wat is mijn DNS?”. Standaard gebruik je de DNS-servers van je internetprovider (zoals Ziggo, KPN of Odido). Deze worden automatisch toegewezen zodra je verbinding maakt met het internet. Meestal werken deze prima, maar soms zijn ze trager of minder privacy-vriendelijk dan alternatieven.

Je kunt zelf bepalen welke telefoongids je gebruikt. Veel techneuten en gamers stappen over naar publieke DNS-diensten voor een snellere verbinding. Bekende voorbeelden zijn:

• Google Public DNS: 8.8.8.8 en 8.8.4.4
• Cloudflare (focus op snelheid en privacy): 1.1.1.1

Wat is DNS op je mobiel?

Op je mobiel werkt dit precies hetzelfde. Of je nu op 4G, 5G of wifi zit, je telefoon doet constant DNS-aanvragen om apps te laden en websites te tonen. Ook op je smartphone kun je via de wifi-instellingen vaak handmatig een andere DNS-server instellen als je merkt dat webpagina’s traag reageren.

Veelgestelde vragen (FAQ)

Hieronder vind je antwoorden op specifieke vragen die we vaak horen rondom DNS-instellingen en providers.

Moet ik DNS aan- of uitzetten?

Je kunt DNS eigenlijk niet “uitzetten” als je het internet normaal wilt gebruiken. Zonder DNS zou je voor elke website het specifieke IP-adres moeten intypen, wat onwerkbaar is. Wat je wel kunt doen, is de instelling wijzigen van “automatisch” naar een handmatige server (zoals die van Google of Cloudflare) als je problemen ervaart of meer controle wilt.

Wat zijn de DNS-servers van Ziggo?

Als je klant bent bij Ziggo en je wilt de standaardinstellingen terugzetten of controleren, dan zijn dit de servers die zij gebruiken:

• Primair: 212.54.40.25
• Secundair: 212.54.35.25

Voor andere providers kun je deze gegevens vaak vinden op hun servicepagina’s.

Wat is mijn DNS instelling op dit moment?

Om te controleren welke server je nu gebruikt, kun je op een Windows-computer de opdrachtprompt openen en ipconfig /all typen. Kijk dan bij “DNS Servers”. Op een Mac vind je dit via Systeemvoorkeuren > Netwerk > Geavanceerd > DNS. Online zijn er ook diverse ‘DNS leak test’ tools die je direct vertellen via welke server je het internet op gaat.

Heb je na het lezen nog vragen over de technische inrichting van je website of merk je dat je klanten je site niet goed kunnen bereiken? Bij Jelmoo Studio kijken we graag met je mee. Neem gerust contact op voor vrijblijvend advies.